theme wordpress
سافت استارتر

سافت استارتر


راه انداز نرم موتور یا سافت استارتر soft starter چیست؟

همانطور كه از نامش پیداست وسیله ای است جهت راه اندازی الكتروموتورها بصورت نرم و تدریجی.

با سافت استارتر نمی توان همه موتورها را راه اندازی كرد؟

چون موتورها تنوع زیادی دارند و سافت استارتر برای گونه خاصی از آنها مناسب است این موتورها درصنعت به موتورهای سه فاز القائی یا قفس سنجابی معروفند.

مامی توانیم موتور سه فاز را مستقیماً به برق سه فاز زده و راه اندازی كنیم. به این روش راه اندازی،‌راه اندازی مستقیم یا Direct Online و یا DOL می گویند .

اگر شما مستقیماً موتور را به برق سه فاز وصل كنید. هیچ كنترلی در راه اندازی آن نخواهید داشت.

در حالیكه سافت استارتر به شما امكان كنترل پریود راه اندازی را می دهد.در خیلی از اوقات ما نیازی به اعمال نظارت و كنترل در راه اندازی موتور نداریم.

مثلاً در خیلی ازكاربردهای با موتورهای توان پایین . اما هنوز موارد زیادی هم وجود دارندكه باید راه اندازی با كنترلهای مناسب صورت بگیرد.

باید توجه كنیم كه هنگام راه اندازی یك موتور سه فاز یك سری اتفاقات الكترویكی و مكانیكی رخ میدهد كه متفاوت از حالت كار دائم موتور پس از راه اندازی است مثلاً در هنگام راه اندازی موتور جریان خیلی بیشتری نسبت به حالت دائم آن از شبكه می كشد.

اگر موتور كوچك باشد اشكال خاصی ایجادنمی شود ولی اگر موتور بزرگ باشد ممكن است، این جریان زیاد را برق كارخانه نتواند براحتی تأمین كند.،‌مثلاً كشیدن جریان ناگهانی زیاد از برق كارخانه ممكن است باعث افت ولتاژ لحظه ای شده و در كار سایر تجهیزات برقی و الكترونیكی اختلال ایجادشود.

سافت استارتر soft strter

پس راه انداز نرم موتور وسیله ای است كه جریان راه اندازی موتور را كاهش می دهد؟

در واقع ما با تنظیم سافت استارتر soft starter جریان راه اندازی موتور را به میزان مورد نیاز محدود می كنیم واجازه كشیدن جریان های زیاد را از برق كارخانه به موتور نمی دهیم. یكی از قابلیتهای اصلی راه انداز نرم موتور محدود كردن جریان راه اندازی است ولی هنوز راه انداز نرم قابلیتهای دیگری نیز دارد.

مفهوم “نرم” در راه انداز نرم موتور چیست؟

مفهوم “نرم” به ویژگیهای متفاوتی دلالت می كند. مثلاً نرم به این معناست كه جلوی تنشهای الكتریكی و مكانیكی گرفته میشود.ازسوی دیگر نرم به این معناست كه موتور تدریجا” دور میگرد و به دور اسمی خودمی رسد.

به صورت طبیعی مدت زمان راه اندازی در هنگام استفاده از سافت استارتر بیشتر از حالت اتصال مستقیم موتور به شبكه است.به عبارت دیگر سافت استارتر جلوی فشارهای وارده به موتور را در هنگام راه اندازی می گیرد؟

یك مثال :. حتماً گاهی اوقات در خیابان بعضی جوانها را در هنگام Take Up دیده اید! و فشار زیادی كه به لاستیكها و موتور وارد میشود را حس كرده اید ! وقتی موتور را مستقیماً به برق وصل می كنیم شرایط راه اندازی شباهت به Take Up ناگهانی اتوموبیل دارد .

بدیهی است كه شما اتومبیل خود را به این صورت راه اندازی نمی كنید بلكه با كنترل مناسب سرعت خودرو را بتدریج افزایش می دهیدو آنرا به سرعت مطلوب می رسانید.به این ترتیب عمر مفید موتور واتصالات و كوپلینگهای مكانیكی و بار كاهش پیدا میكند .

چون راه اندازی تحت تنش هم به برق كارخانه فشار می آورد و هم به لحاظ مكانیكی به اجزای چرخنده فشار می آورد و استهلاك آنها را بالا می برد.می توانیم بگوئیم كه راه انداز نرم موتور وسیله ای است جهت راه اندازی الكتروموتورهای سه فاز بصورت كنترل شده؟ راه انداز نرم موتور خواصهای دیگری هم دارد؟

بسته به مشخصات طراحـی و كـاربرد،سافت استارتها متنوع بوده و قابلیتهای دیگری علاوه بر قابلیت اصلی خود دارند. سافت استارتها علاوه بر تفاوت درروشهای مختلفی كـه برای راه اندازی اعمال می كنند. در میزانی كه موتور وخود را حفاظت می كنند هم تفاوت دارند.

مثلا یك راه انداز نرم موتور پشرفته می تواند به طور كامل موتور را در مقابل هر نوع خطا حفاظت كند. سافت استارتر كارهائی از قبیل بـی متـال و كنترل فاز و……. را نیز انجام می دهدو حفاظت های بیشتری را نیز می تواند اعمال كندبصورت مدار الكترونیكی از یك راه انداز نرم چگونه استفاده مـی شود. به این شكل نگاه كنید.

نخست برق سه فازبه سافت استارتر وارد می شود و خروجی سه فاز سافت استارتر به وصل می شود. در یك كاربرد ساده با استفاده از پانل روی دستگاه ، موتور استارت می شود. موتور بر اساس تنظیمات از پیش انجام گرفته دور می گیرد و در یك زمان مشخصبه دور نامی خود می رسددراینجاست كه ماموریت اصلی آن تمام شده است و فقط وظیفه آن حفاظت از موتور است.

سافت استارتر كار كنتاكتور ورودی موتور را نیز انجام می دهدكه بستگی به مدل سافت استارتر دارد.بطوركلی سافت استارترها به دو نوع بیسیك و مجهز تقسیم می شوند.

۱- در مدلهایبیسیك یك كنتاكتور بای پاس با سافت استارتر پارالل می شود كه پس از راه اندازی موتور كنتاكور مذكور عملاً سافت استارتر را بای پس كرده و از مدارخارج می كند.

۲- اما در مدلهای مجهز كنتاكتور بای پس خارجی مورد نیاز نیست. بطور مثال در سافت استارترهای Aucom مدل Csxi كنتاكتور بای پس وجود دارد ولی مدلهای IMS2همواره در مسیر می مانند البته قابلیّت گذاردن كنتاكتور بای پس را با حفاظت كامل موتور دارند.

بای پس ؟

یعنی آنرا از مدار خارج كنید و از مسیردیگری برق موتور را تأمین كنید به عبارتی یك كنتاكتور بصورت موازی با سافتاستارت نصب می شود. و این كنتاكتور پس از راه اندازی موتور توسط خود سافتاستارت تغذیه شده و كنتاكتهای آن وصل می شود و برق بطور مستقیم به موتوراعمال می شود.

.با توجه به اینكه جریان از مسیر خارج ازسافت استارت به موتور وصل میشود. سافت استارت چگونه موتور را در مقابلاضافه جریان حفاظت می كند؟یك مدار ابتدائی سافت استارت نمی تواند موتور را در مقابل اضافه جریان حفاظت كند، در واقع یكسافت استارت مجهز به راحتی این كار را انجام می دهد.

قبلاً گفتیم كه سافتاستارتها مدلهای مختلفی دارند. شرح یك مدار سافت استارتر مجهز ؟برق سه فاز بهورودی سافت استارت وارد میشود و مجدداً از آن خارج میشود در بین راه ترانسهای اندازه گیری جریان قرار دارد . بنابراین سافت استارت با كمك آنترانسها دقیقاً جریان موتور را اندازه می گیرد.

از آن كاملتر سافتاستارتهای كاملاً مجهز هستند كه اساساً در آنها نیاز به نصب كنتاكتورخارجی نیست. سایر حفاظتهای یك سافت استارت پیشرفته.سافت استارتهای IMS2 ساخت شركت Aucom نمونهای از سافت استارتهای پیشرفته است این سافت استارت نیاز به كنتاكتور بایپس ندارد( در صوتیكه كنتاكتور بای پس اضافه كنیم حفاظت انجام می دهد) وقادر است موتور را در مقابل اضافه جریان، بر اساس یك مدل گرمائی از موتورحفاظت كند.

از سوی دیگر اگر موتور دارای ترمیستور حفاظتی باشد میتوان آنرا به سافت استارت متصل نمود و سافت استارت، موتور را در مقابل قطع شدنفاز ورودی و یا بهم خوردن توالی فازها و همچنین عدم تقارن جریانهای سه فازحفاظت می نماید.

وظایف بی متال و كنترل فاز را سافت استارت تقبل نمود.علاوه بر آن سافت استارت مدل IMS2 شركت IMS2 می تواند با كنترل گشتاور، نیروی دورانی روی شفت و سایر آسیبهای مكانیكی، محدود نماید. (ELectronic shearpin)یا سافت استارت IMS2 در صورت بی بار شدن ناگهانی موتور نظیر مواقعی كه تسمه پاره می شود و یا سایر اشكالات مكانیكی را سنس كرده و هشدار متناسبی می دهد.

چگونگی راه اندازی پمپ توسط سافت استارت؟

اولاً در هنكام راه اندازی جریان را به میزان زیادی محدود میكندبدین ترتیب تنشهای الكتریكی وارده به شبكه و موتور را میگیرد.حتماتوجه دارد كه جریان راه اندازی یك موتور با اتصال مستقیم آن به شبكه حدود ۶ برابر جریان اسمی موتور است.

یعنی یك موتوری كه جریان اسمی آن۱۰۰A است در هنگام راه اندازی با اتصال مستقیم به شبكه ۶۰۰A از شبكه جریان میكشد. ثانیاً سافت استارت گشتاور (نیروی دورانی) اضافی رابه موتور و پمپ محدود نموده و جلوی خیلی از مشكلات مكانیكی و استهلاك بعدیرا می گیرد.

در بعضی از پمپها مثل پمپهای شفت و غلاف كه در آبیاری استفادهمیشوند قطعات چرخنده زیادی وجود دارد. تنشهای مكانیكی هنگام راه اندازی میتواند عمر آنها را كاهش دهد در بعضی از كاربردها مثل چاههای عمیق آّبكشاورزی، با استفاده از سافت استارتر و دور گرفتن دریجی موتور و پمپ ازتلاطم دورانی ناگهانی آب در داخل چاه می توان جلوگیری نمود.

این تلاطمهامی توانند به جداره برخی از چااههای عمیق كه ماسه ای هستند آسیب برساند وعمر مفید چاه را كاهش دهد.‌بامحدود كردن سرعت راه اندازی در پمپها پدیده كاویتاسیون راه اندازی هم تحتكنترل در می آید.

سافت استارتر soft stsrter panel

برچسب ها
نمایش بیشتر

سعید افشاری

علاقه شدید اینجانب به طراحی سایت باعث شد شروع به راه اندازی چندسایت نمایم. بعد از دوره لیسانس مشغول به کار در قسمت برق کارخانه فولاد سهند زنجان که افتخار همکاری با مهندسان و تکنسین هایی از کشور چین را داشتم سپس در کارخانه معظم کاغذسازی زنجان مشغول بکار شدم و با مدرنترین تجهیزات برق و ابزاردقیق آشناشدم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن